Kısaca
- Brüt ücretleri 50.000–150.000 TL arasındaki 10 kişilik bir ekibin 2026 maliyeti standart çalışan olarak 14.610.000 TL, Ar-Ge merkezinde (5746) 11.822.706,32 TL'dir: fark 2.787.293,68 TL (%19,1).
- Tasarrufun 1.602.293,68 TL'si gelir vergisi terkininden, 1.185.000 TL'si 5746 SGK desteğinden gelir.
- Kişi başı tasarruf ücret ve eğitimle artar: 80.000 TL brütlü lisans mezununda %16,7, 150.000 TL brütlü doktoralıda %22,0.
- Teşvikler sonradan iade alınmaz: terkin edilen vergi ve Hazinenin karşıladığı prim o ay hiç ödenmez.
- Terkin yıl içinde vergi dilimiyle büyüdüğü için Ar-Ge bütçesi Ocak ayından değil 12 ay ayrı ayrı hesaplanarak kurulmalıdır.
- 5746 sayılı Kanun 31 Aralık 2028'e kadar uygulanır.
Bu yazıda (6 başlık)
Ar-Ge teşvikleri bir ekibin yıllık personel bütçesini beşte bire yakın küçültebilir. Bu yazıda ücretleri ve eğitim durumları farklı 10 kişilik bir ekibin 2026 bütçesini iki biçimde hesaplıyoruz: standart çalışan olarak ve Ar-Ge merkezi (5746) personeli olarak.
Varsayımlar: 2026, her ay tam Ar-Ge ayı, brüt ücretle anlaşma, ek ödeme yok, sektör imalat dışı (5510 prim indirimi 2 puan). Destek personeli sınırı merkezin tamamına uygulanır; örnekte merkezde en az 10 tam zamanlı Ar-Ge personeli bulunduğu, yani 1 destek personelinin %10 sınırı içinde kaldığı varsayılmıştır. Rakamlar Uzman Bordro hesap motorundan alınmıştır.
Ekip
| Görev | Kişi | Aylık brüt | Terkin oranı |
|---|---|---|---|
| Ar-Ge mühendisi (lisans) | 4 | 80.000 | %80 |
| Kıdemli mühendis (yüksek lisans) | 3 | 110.000 | %90 |
| Araştırmacı (doktora) | 2 | 150.000 | %95 |
| Destek personeli | 1 | 50.000 | %80 |
Ekibin yıllık brüt ücret toplamı 12.000.000 TL'dir.
Yıllık maliyet
| Görev | Standart çalışan olarak | Ar-Ge merkezinde | Tasarruf |
|---|---|---|---|
| Ar-Ge mühendisi (4 kişi) | 4.675.200,00 | 3.896.195,84 | 779.004,16 |
| Kıdemli mühendis (3 kişi) | 4.821.300,00 | 3.869.841,24 | 951.458,76 |
| Araştırmacı (2 kişi) | 4.383.000,00 | 3.419.274,28 | 963.725,72 |
| Destek personeli (1 kişi) | 730.500,00 | 637.394,96 | 93.105,04 |
| Toplam | 14.610.000,00 | 11.822.706,32 | 2.787.293,68 |
Ekip bütçesi %19,1 küçülür; aylık ortalama tasarruf 232.274,47 TL'dir.
Kişi başı tasarruf
| Görev | Yıllık tasarruf | Oran | Gelir vergisi terkini | 5746 SGK desteği |
|---|---|---|---|---|
| Ar-Ge mühendisi (lisans, 80.000) | 194.751,04 | %16,7 | 99.951,04 | 94.800,00 |
| Kıdemli mühendis (YL, 110.000) | 317.152,92 | %19,7 | 186.802,92 | 130.350,00 |
| Araştırmacı (doktora, 150.000) | 481.862,86 | %22,0 | 304.112,86 | 177.750,00 |
| Destek personeli (50.000) | 93.105,04 | %12,7 | 33.855,04 | 59.250,00 |
Ekip toplamında tasarrufun 1.602.293,68 TL'si gelir vergisi terkininden, 1.185.000,00 TL'si 5746 SGK desteğinden gelir. Yüksek ücretli ve lisansüstü dereceli personelde iki etki üst üste biner: vergi artan oranlı olduğu için kesilen vergi daha hızlı büyür, terkin oranı da daha yüksektir.
Bütçe kurarken
- 12 ayı ayrı hesaplayın. Çalışan üst vergi dilimlerine geçtikçe terkin büyür; brüt anlaşmada Ar-Ge personelinin aylık maliyeti yıl içinde düşer. Ocak × 12 bütçesi maliyeti olduğundan yüksek gösterir. Brüt 100.000 TL'lik lisans mezununda fark yılda 62.043,76 TL'dir (işveren maliyeti yazımız).
- Nakit akışı aynı ay iyileşir. Teşvikler sonradan iade alınan tutarlar değildir. Terkin edilen vergi muhtasar ve prim hizmet beyannamesinde tahakkuk eden vergiden indirilir; SGK işveren hissesinin desteklenen yarısını Hazine karşılar. İkisi de o ayın ödemesini azaltır.
- Ar-Ge dışı çalışmayı planlayın. Personel yılın bir kısmında üretim, satış ya da başka bir Ar-Ge dışı işte çalışacaksa o aylarda teşvik Ar-Ge gününe göre küçülür (kısmi Ar-Ge ayı yazımız).
- Ek ödemeleri ayırın. Fazla mesai teşviksizdir; prim ve ikramiye terkine girer ama SGK desteğine girmez (fazla mesai, prim ve ikramiye).
- Eğitim değişikliklerini öngörün. Yıl içinde yüksek lisansını ya da doktorasını tamamlayacak personelde terkin oranı yükselir.
- Destek personeli oranını gözetin. Teşvikli destek personeli, tam zamanlı Ar-Ge ve tasarım personelinin %10'unu geçemez; işe alım planı bu orana göre yapılmalıdır.
- Süreyi hesaba katın. 5746 sayılı Kanun 31 Aralık 2028'e kadar uygulanır. Kanun değişmezse 2029 bütçesinde bu personel standart maliyetle hesaplanır.
Sık sorulan sorular
Ar-Ge teşvikleri personel bütçesini ne kadar düşürür? Ücret ve eğitime bağlıdır. Bu örnekteki 10 kişilik ekipte yıllık maliyet %19,1, yani 2.787.293,68 TL azalır.
Tasarrufun büyük kısmı nereden gelir? Bu ekipte 1.602.293,68 TL gelir vergisi terkininden, 1.185.000 TL SGK desteğinden gelir. Ücret yükseldikçe terkinin payı artar.
Teşvik tutarı sonradan mı alınır? Hayır. Terkin edilen vergi ve Hazinenin karşıladığı prim payı ilgili ay hiç ödenmez; nakit akışına hemen yansır.
Ar-Ge teşvikleri ne zamana kadar sürecek? 5746 sayılı Kanun 31 Aralık 2028'e kadar uygulanır.
Hesaplayın
Ekibinizin yıllık bütçesini Toplu Maliyet ile Excel'den, gelecek yılın zamlı bütçesini Zam Senaryosu ile hesaplayabilirsiniz.
Kaynaklar
Bu yazı 06 Kasım 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata göre hazırlandı ve bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı kaynak Resmî Gazete’de yayımlanan düzenlemeler ve ilgili kurum duyurularıdır. Bir hata görürseniz bize yazın.