Kısaca
- Çalışma gücünün en az %80'ini kaybeden birinci, %60'ını kaybeden ikinci, %40'ını kaybeden üçüncü derece engelli sayılır.
- 2026'da aylık indirim tutarları birinci derece 12.000 TL, ikinci derece 7.000 TL, üçüncü derece 3.000 TL'dir.
- İndirim gelir vergisi matrahından düşülür; vergi avantajı, indirimin o ayki dilim oranıyla çarpımı kadardır.
- Brüt 60.000 TL alan birinci derece engelli çalışanın yıllık neti indirim sayesinde 38.880 TL artar.
- Ücret düşükse avantaj, asgari ücret istisnasından sonra kalan vergiyle sınırlıdır; asgari ücretlide indirim neti değiştirmez.
Bu yazıda (7 başlık)
Engelli bir çalışanın ücretinden, gelir vergisi hesaplanmadan önce her ay sabit bir tutar düşülür. 2026'da bu tutar birinci derecede 12.000 TL, ikinci derecede 7.000 TL, üçüncü derecede 3.000 TL'dir. İndirim vergi matrahını küçülttüğü için çalışanın neti artar; işverenin maliyeti değişmez.
2026 engellilik indirimi tutarları
| Derece | Çalışma gücü kaybı | Aylık indirim (2026) |
|---|---|---|
| Birinci derece | En az %80 | 12.000 TL |
| İkinci derece | En az %60 | 7.000 TL |
| Üçüncü derece | En az %40 | 3.000 TL |
Dayanak Gelir Vergisi Kanunu'nun 31. maddesidir:
Çalışma gücünün asgarî % 80'ini kaybetmiş bulunan hizmet erbabı birinci derece engelli, asgarî % 60'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ikinci derece engelli, asgarî % 40'ını kaybetmiş bulunan hizmet erbabı ise üçüncü derece engelli sayılır ve aşağıda engelli dereceleri itibariyle belirlenen aylık tutarlar, hizmet erbabının ücretinden indirilir.
Tutarlar her yıl yeniden değerleme oranıyla güncellenir; 2026 rakamlarını 332 Seri No'lu Gelir Vergisi Genel Tebliği ilan etti. İndirim, çalışanın engellilik derecesini belgelemesine bağlıdır. Derecenin nasıl tespit edileceği ve uygulamanın usulü, Maliye, Sağlık ve Çalışma bakanlıklarının birlikte çıkardığı yönetmelikle düzenlenir.
İndirim net ücreti nasıl artırır?
İndirim vergiden değil ücretten düşülür, yani gelir vergisi matrahını küçültür. Bu yüzden çalışanın kazancı, indirim tutarı ile o ay uygulanan dilim oranının çarpımı kadardır: %15 dilimindeki birinci derece engelli çalışan için 12.000 × %15 = 1.800 TL. Yılın ilerleyen aylarında %20 ve %27 dilimlerine geçildikçe aylık kazanç da büyür.
İndirim aylık bir tutardır: ay içinde eksik gün olsa da gün sayısına göre küçültülmez, matrah yettiği sürece tamamı düşülür. SGK primleri ve damga vergisi indirimden etkilenmez.
Örnek: brüt 60.000 TL (2026)
Rakamlar Uzman Bordro hesap motoruyla hesaplanmıştır; asgari ücret vergi istisnası dört durumda da ayrıca uygulanır.
| Engelli değil | 3. derece | 2. derece | 1. derece | |
|---|---|---|---|---|
| Ocak gelir vergisi matrahı | 51.000,00 | 48.000,00 | 44.000,00 | 39.000,00 |
| Ocak kesilen gelir vergisi | 3.438,68 | 2.988,68 | 2.388,68 | 1.638,68 |
| Ocak net ücret | 47.356,62 | 47.806,62 | 48.406,62 | 49.156,62 |
| Yıllık kesilen gelir vergisi | 69.858,80 | 60.138,80 | 47.178,80 | 30.978,80 |
| Yıllık net ücret | 539.684,77 | 549.404,77 | 562.364,77 | 578.564,77 |
| Yıllık kazanç | – | 9.720,00 | 22.680,00 | 38.880,00 |
Birinci derece engelli çalışanın Ocak kazancı 1.800 TL'dir, ama yıllık kazancı 12 × 1.800 = 21.600 TL'nin çok üstündedir. Sebep, indirimin matrahı küçültmesiyle çalışanın üst dilimlere daha geç girmesidir.
Düşük ücrette indirimin sınırı
Asgari ücret vergi istisnası, her çalışanın vergisinden önceden düşüldüğü için engellilik indiriminin kazandırabileceği tutar, istisnadan sonra kalan vergiyle sınırlıdır:
| Brüt ücret (birinci derece) | İndirim olmadan Ocak vergisi | İndirimle Ocak vergisi | Yıllık kazanç |
|---|---|---|---|
| 33.030 TL (asgari ücret) | 0,00 TL | 0,00 TL | 0,00 TL |
| 40.000 TL | 888,68 TL | 0,00 TL | 14.778,80 TL |
| 60.000 TL | 3.438,68 TL | 1.638,68 TL | 38.880,00 TL |
Asgari ücretlinin vergisi zaten tamamen istisna olduğu için indirim netini değiştirmez. Brüt 40.000 TL alan çalışanda indirim, yıl boyunca kesilecek bütün vergiyi (14.778,80 TL) siler; kazancı bu tutarla sınırlı kalır. Asgari ücret istisnasının işleyişi asgari ücret vergi istisnası yazımızda.
Birden fazla işyerinden ücret alan çalışan
Gelir Vergisi Kanunu'nun 36. maddesine göre farklı yerlerden ücret alan çalışan için engellilik indirimi yalnız en yüksek ücretin vergisine uygulanır; iki işveren aynı çalışana ayrı ayrı indirim uygulayamaz.
Sık sorulan sorular
2026 engellilik indirimi ne kadar? Aylık olarak birinci derece engelliler için 12.000 TL, ikinci derece için 7.000 TL, üçüncü derece için 3.000 TL.
Engellilik indirimi net maaşı ne kadar artırır? İndirim tutarı ile dilim oranının çarpımı kadar: %15 dilimindeki birinci derece engelli için ayda 1.800 TL. Brüt 60.000 TL alan birinci derece engelli çalışanın yıllık neti 38.880 TL artar.
Asgari ücretli engelli çalışana indirim uygulanır mı? Uygulanır, ama asgari ücretin vergisi zaten istisna olduğu için net ücret değişmez.
Engellilik indirimi SGK primini düşürür mü? Hayır. İndirim yalnız gelir vergisi matrahına uygulanır; SGK primi ve damga vergisi aynı kalır.
Eksik günlü ayda indirim azalır mı? Hayır. İndirim aylık bir tutardır; matrah yettiği sürece tamamı düşülür.
Hesaplayın
Engellilik derecesini seçerek 12 aylık neti Maaş Hesaplama ekranında görebilirsiniz. İşverene tanınan engelli istihdamı teşviki ayrı bir konudur: engelli çalıştırma zorunluluğu yazımıza bakın.
Kaynaklar
Bu yazı 06 Kasım 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata göre hazırlandı ve bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı kaynak Resmî Gazete’de yayımlanan düzenlemeler ve ilgili kurum duyurularıdır. Bir hata görürseniz bize yazın.