İSG Eğitimi: Kaç Saat, Ne Zaman Verilir, Ücreti Kim Öder?

İşveren her çalışana işe başlamadan önce iş sağlığı ve güvenliği eğitimi verir ve bu eğitimi düzenli aralıklarla yeniler. Temel eğitim, işyerinin tehlike sınıfına göre en az 8, 12 ya da 16 ders saatidir ve 3, 2 ya da 1 yılda bir tekrarlanır. Eğitimin parasını çalışan ödemez; eğitimde geçen süre çalışma süresinden sayılır.

Eğitim ne zaman verilir?

6331 sayılı Kanun'un 17. maddesinin ilk fıkrası:

İşveren, çalışanların iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerini almasını sağlar. Bu eğitim özellikle; işe başlamadan önce, çalışma yeri veya iş değişikliğinde, iş ekipmanının değişmesi hâlinde veya yeni teknoloji uygulanması hâlinde verilir. Eğitimler, değişen ve ortaya çıkan yeni risklere uygun olarak yenilenir, gerektiğinde ve düzenli aralıklarla tekrarlanır.

Kaç saat ve hangi sıklıkta?

Süreler ve tekrar aralıkları Çalışanların İş Sağlığı ve Güvenliği Eğitimlerinin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik'tedir. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının özetine göre:

Tehlike sınıfı	Temel eğitim (en az)	Tekrar aralığı	Bilgi yenileme eğitimi (en az)	İşe özgü riskler konusu (en az)
Az tehlikeli	8 ders saati	3 yılda bir	8 ders saati	2 ders saati
Tehlikeli	12 ders saati	2 yılda bir	8 ders saati	3 ders saati
Çok tehlikeli	16 ders saati	Yılda bir	8 ders saati	4 ders saati

Bir ders saati 45 dakika ders ve 15 dakika ara dinlenmesinden oluşur. Süreler en azdır; azaltılamaz, gerekirse artırılabilir.

Ayrıca eğitim gereken durumlar

Durum	Yükümlülük
İş kazası geçiren ya da meslek hastalığına yakalanan çalışan	İşe başlamadan önce kazanın ya da hastalığın nedenleri, korunma yolları ve güvenli çalışma yöntemleri hakkında ilave eğitim
Herhangi bir nedenle 6 aydan uzun işten uzak kalan çalışan	Tekrar işe başlatılmadan önce bilgi yenileme eğitimi
Mesleki eğitim zorunluluğu olan tehlikeli ve çok tehlikeli işler	Yapacağı işle ilgili mesleki eğitim aldığını belgeleyemeyen çalıştırılamaz
Tehlikeli ve çok tehlikeli işyerine başka işyerinden gelen çalışan	Riskler hakkında yeterli bilgi ve talimatı içeren eğitimi aldığını gösteren belge olmadan işe başlatılamaz
Geçici iş ilişkisi	Geçici iş ilişkisi kurulan işveren, çalışana gerekli eğitimin verilmesini sağlar
Çalışan temsilcileri	Özel olarak eğitilir

Altı aylık eşik uzun rapor, ücretsiz izin ya da doğum izni dönüşlerinde de işler; çalışan işe dönmeden yenileme eğitimi planlanmalıdır.

Eğitimin maliyeti ve bordroya etkisi

17. maddenin son fıkrası:

Bu madde kapsamında verilecek eğitimin maliyeti çalışanlara yansıtılamaz. Eğitimlerde geçen süre çalışma süresinden sayılır. Eğitim sürelerinin haftalık çalışma süresinin üzerinde olması hâlinde, bu süreler fazla sürelerle çalışma veya fazla çalışma olarak değerlendirilir.

Mesai içinde verilen eğitim, aylık ücretin içindedir; ayrıca ödeme gerektirmez. Mesai dışına taşan eğitim ise zamlı ödenir. Haftalık süresi 45 saat olan çalışanda aşan saatler %50 zamlı fazla çalışmadır; sözleşmesinde haftalık süre daha kısa olan çalışanda 45 saate kadarki kısım %25 zamlı fazla sürelerle çalışmadır.

Örnek. Çok tehlikeli sınıftaki bir işyeri, 16 ders saatlik temel eğitimi hafta içi mesaisini tamamlamış çalışanlarına iki cumartesi günü veriyor. Brüt ücreti 45.000 TL olan bir çalışan için:

	Hesap	Tutar (brüt)
Saatlik ücret	45.000 / 225	200 TL
Fazla çalışma saat ücreti (%50 zamlı)	200 × 1,5	300 TL
Mesai dışı 16 saatlik eğitim	16 × 300	4.800 TL
100 çalışan için	100 × 4.800	480.000 TL

Aynı eğitim mesai saatleri içinde verilirse bu ek ödeme doğmaz. Fazla çalışmanın bordro hesabı fazla mesai yazımızda.

Bilgilendirme yükümlülüğü

Eğitimden ayrı olarak 16. madde işverene bilgilendirme yükümlülüğü verir. İşveren çalışanları ve çalışan temsilcilerini işyerindeki sağlık ve güvenlik riskleri ile koruyucu ve önleyici tedbirler, kendi yasal hak ve sorumlulukları, ilk yardım, olağan dışı durumlar, afetler, yangınla mücadele ve tahliye için görevlendirilen kişiler hakkında bilgilendirir. Ciddi ve yakın tehlikeye maruz kalan ya da kalma riski olan çalışanlar derhal bilgilendirilir.

İK için kontrol listesi

• İşe girişte eğitim. İSG eğitimini işe başlamadan önceki bir adım olarak işe giriş sürecine koyun.
• Tekrar takvimi. Tehlike sınıfına göre 3, 2 ya da 1 yıllık tekrar tarihlerini her çalışan için izleyin.
• Uzun ayrılık dönüşü. Altı aydan uzun rapor ya da izinden dönen çalışana yenileme eğitimini dönmeden planlayın.
• Mesai içinde planlayın. Eğitimi mümkünse çalışma saatleri içine koyun; taşan saatleri puantaja fazla çalışma olarak işleyin.
• Belgeleri saklayın. Katılım formlarını ve eğitim belgelerini özlük dosyasında tutun.

Sık sorulan sorular

İSG eğitimi kaç saat olmalı? Az tehlikeli işyerinde en az 8, tehlikelide 12, çok tehlikelide 16 ders saati.

İSG eğitimi ne sıklıkla yenilenir? Az tehlikelide 3 yılda, tehlikelide 2 yılda, çok tehlikelide yılda bir.

İSG eğitiminin ücretini çalışan öder mi? Hayır. Eğitimin maliyeti çalışana yansıtılamaz.

Mesai dışında verilen İSG eğitimi için ücret ödenir mi? Evet. Eğitim süresi çalışma süresinden sayılır; haftalık süreyi aşan saatler fazla çalışma ya da fazla sürelerle çalışma olarak zamlı ödenir.

Uzun süre izinde kalan çalışana yeniden eğitim gerekir mi? Herhangi bir nedenle altı aydan uzun işten uzak kalan çalışana işe dönmeden önce bilgi yenileme eğitimi verilir.

Hesaplayın

Mesai dışı eğitim saatlerinin maliyetini Toplu Maliyet ekranında bütün çalışanlar için birlikte hesaplayabilirsiniz.