# İbraname Ne Zaman Geçerli? Borçlar Kanunu'ndaki 4 Şart

Adres: https://www.uzmanbordro.com/blog/ibraname-gecerlilik-sartlari
Kategori: İş Sözleşmesi ve Fesih · Yayın: 2026-11-06 · Güncelleme: 2026-11-06

> İbraname yazılı olmalı, sözleşme bittikten en az 1 ay sonra düzenlenmeli, alacak türü ve tutarıyla yazılmalı, ödeme eksiksiz ve bankadan yapılmalı.

## Kısaca

- Çalışanın işverenden alacağına ilişkin ibra sözleşmesi yazılı yapılmalıdır.
- İbra tarihinde, iş sözleşmesinin bitişinden bu yana en az bir ay geçmiş olmalıdır.
- İbra edilen alacağın türü ve miktarı açıkça yazılmalıdır.
- Ödeme hak edilen tutarın tamamını karşılamalı ve banka aracılığıyla yapılmalıdır.
- Bu şartlardan biri eksik olan ibraname kesin olarak hükümsüzdür.
- Gerçek tutarın altında ödeme gösteren belge ibra sayılmaz; yalnız ödenen tutar için makbuz hükmündedir.
- Kural, hizmet sözleşmesinden doğan bütün tazminat alacaklarına da uygulanır.

Bir ibraname ancak **dört şartın hepsini** taşıyorsa geçerlidir: yazılıdır, iş sözleşmesi bittikten **en az 1 ay
sonra** düzenlenmiştir, alacağın türünü ve tutarını açıkça gösterir, ödeme de eksiksiz ve **banka aracılığıyla**
yapılmıştır. Şartlardan biri eksikse belge kesin olarak hükümsüzdür. Çıkış günü imzalatılan matbu ibraname bu yüzden
işvereni korumaz.

## Kanundaki dört şart

Kural, Türk Borçlar Kanunu'nun 420. maddesinin ikinci fıkrasındadır (TBK 420/2):

> İşçinin işverenden alacağına ilişkin ibra sözleşmesinin yazılı olması, ibra tarihi itibarıyla sözleşmenin sona
> ermesinden başlayarak en az bir aylık sürenin geçmiş bulunması, ibra konusu alacağın türünün ve miktarının açıkça
> belirtilmesi, ödemenin hak tutarına nazaran noksansız ve banka aracılığıyla yapılması şarttır. Bu unsurları
> taşımayan ibra sözleşmeleri veya ibraname kesin olarak hükümsüzdür.

| Şart | Ne ister? | Sık yapılan hata |
|---|---|---|
| Yazılı olma | İmzalı, yazılı bir belge | Sözlü mutabakatla yetinmek |
| Bir aylık süre | Sözleşmenin bitiş tarihinden en az bir ay sonra düzenlenmesi | Çıkış günü ya da birkaç gün sonra imzalatmak |
| Tür ve miktar | Her alacağın adı ve tutarı | "Bütün alacaklarımı aldım" gibi genel bir cümle |
| Eksiksiz, bankadan ödeme | Hak edilen tutarın tamamının banka yoluyla ödenmesi | Elden nakit ya da eksik ödeme |

Şartlar birlikte aranır. Bankadan ve eksiksiz yapılmış bir ödeme bile, ibraname çıkış günü imzalatıldıysa ibra sonucunu
doğurmaz. Kanun noter onayı istemez; yazılı şekil yeterlidir.

## Hangi belge ne işe yarar?

| Belge | Hukuki sonucu |
|---|---|
| Çıkış günü imzalatılan hazır ibraname | Bir ay geçmediği için hükümsüz |
| Kalem ve tutar göstermeyen "tüm haklarımı aldım" yazısı | Alacağın türü ve miktarı yazılmadığı için hükümsüz |
| Elden yapılan ödemeye dayanan ibraname | Banka şartı sağlanmadığı için hükümsüz |
| Hak edilenden az ödemeyi gösteren belge | İbra değil; yalnız gösterdiği tutar kadar makbuz |

## Eksik ödeme: belge makbuza döner

Maddenin üçüncü fıkrası, eksik ödemeli belgelerin akıbetini belirler:

> Hakkın gerçek tutarda ödendiğini ihtiva etmeyen ibra sözleşmeleri veya ibra beyanını muhtevi diğer ödeme belgeleri,
> içerdikleri miktarla sınırlı olarak makbuz hükmündedir. Bu hâlde dahi, ödemelerin banka aracılığıyla yapılmış olması
> zorunludur.

**Örnek.** Sözleşmesi 30 Haziran 2026'da sona eren bir çalışanın hak ettiği kıdem tazminatı 150.000 TL olsun. İşveren
banka yoluyla 120.000 TL ödüyor ve çalışan 5 Ağustos'ta "kıdem tazminatımı aldım, işvereni ibra ederim" yazan bir belge
imzalıyor. Belge yazılıdır, bir ay geçmiştir, ödeme bankadandır; ama ödeme noksansız değildir. Belge 120.000 TL'nin
ödendiğini kanıtlayan bir makbuz olarak kalır; çalışan kalan 30.000 TL'yi isteyebilir.

## Hangi alacaklar kapsamda?

Dördüncü fıkra kuralın kapsamını genişletir:

> İkinci ve üçüncü fıkra hükümleri, destekten yoksun kalanlar ile işçinin diğer yakınlarının isteyebilecekleri dâhil,
> hizmet sözleşmesinden doğan bütün tazminat alacaklarına da uygulanır.

Yani kural yalnız ücret, fazla çalışma ve izin ücreti gibi alacaklarla sınırlı değildir. Kıdem ve ihbar tazminatına,
hatta iş kazasında hayatını kaybeden çalışanın yakınlarının isteyebileceği tazminatlara da aynı dört şart uygulanır.

## İşçi aleyhine ceza koşulu

Aynı maddenin ilk cümlesi ayrı bir koruma getirir:

> Hizmet sözleşmelerine sadece işçi aleyhine konulan ceza koşulu geçersizdir.

Örneğin yalnız çalışanı bağlayan "sözleşmeyi erken bitirirse üç aylık ücret tutarında ceza öder" gibi bir hüküm
geçersizdir. Hükmün hedefi, yükü tek başına çalışana bırakan ceza koşullarıdır.

## İK için öneriler

- **Kalem kalem hesaplayın.** Son ay ücretini, kullanılmayan izin ücretini, kıdem ve ihbar tazminatını ayrı ayrı
  hesaplayın; her kalemi bordroda ve ödeme açıklamasında gösterin.
- **Bankadan ödeyin.** Çıkış ödemelerini banka yoluyla yapın, dekontu özlük dosyasında saklayın.
- **İbraname için bekleyin.** İbraname düzenlenecekse sözleşmenin bitişinden en az bir ay sonra, alacakları ve
  tutarları tek tek yazarak düzenleyin.
- **Dekonta güvenin.** Kalemleri gösteren banka dekontları ve imzalı çıkış bordrosu, çoğu zaman ibranameden daha
  güçlü bir ödeme kanıtıdır.
- **Zamanaşımını izleyin.** İşçilik alacaklarında zamanaşımı beş yıldır; ayrıntı
  [zamanaşımı yazımızda](/blog/iscilik-alacaklarinda-zamanasimi).

## Sık sorulan sorular

**Çıkış günü imzalatılan ibraname geçerli mi?**
Hayır. İbra tarihinde sözleşmenin bitişinden bu yana en az bir ay geçmiş olmalıdır.

**İbraname imzalayan çalışan dava açabilir mi?**
İbraname dört şarttan birini taşımıyorsa hükümsüzdür ve çalışan alacaklarını isteyebilir. Eksik ödemede belge yalnız
ödenen tutar kadar makbuzdur.

**Elden ödemeye dayanan ibraname geçerli olur mu?**
Hayır. Kanun ödemenin banka aracılığıyla yapılmasını şart koşar.

**İbraname noterde mi yapılmalı?**
Hayır. Kanun yazılı şekli yeterli sayar; noter şartı yoktur.

**İbranamede hangi bilgiler bulunmalı?**
İbra edilen her alacağın türü ve tutarı. Genel bir "tüm haklarımı aldım" cümlesi yetmez.

## Hesaplayın

Çıkışta ödenecek kıdem ve ihbar tazminatını kalem kalem [Kıdem & İhbar](/ozellikler/tazminat) ekranında
hesaplayabilirsiniz.

## Kaynaklar

1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, madde 420 (İbra ve ceza koşulu) — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=6098&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5

---
Kaynak: Uzman Bordro (uzmanbordro.com). Bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı kaynak Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemelerdir.