# Ar-Ge Personelinde Fazla Mesai Neden Teşvik Dışında? Adres: https://www.uzmanbordro.com/blog/ar-ge-personeli-fazla-mesai Kategori: Ar-Ge ve Teknokent · Yayın: 2026-11-06 · Güncelleme: 2026-11-06 > Haftalık 45 saati aşan çalışmanın ücreti Ar-Ge teşviklerinden yararlanmaz: terkin yok, damga kesilir, SGK desteği yok. 10 saatlik mesainin bordro hesabı. ## Kısaca - 5746 ve 4691'e göre haftalık 45 saati aşan çalışmaların ve ek çalışma sürelerinin ücreti Ar-Ge teşviklerinden yararlanamaz. - Fazla mesai ücretinin gelir vergisi terkin edilmez, damga vergisi kesilir; 5746 SGK desteği uygulanmaz, yalnız 5510 indirimi uygulanır. - Aynı aydaki normal ücretin teşviki etkilenmez: brüt 100.000 TL'lik personelde 10 saat mesaiyle de terkin 6.830,94 TL'dir. - Bu yüzden Ar-Ge personelinin fazla mesaisi işverene standart çalışanınki kadar pahalıdır: 10 saat için 8.116,67 TL. - Hak kazanılmış hafta tatili, yıllık izin ve genel tatil günlerine düşen ücretler ise teşvik kapsamındadır. Ar-Ge ve teknokent personelinin fazla mesai ücreti teşviklerden **yararlanmaz**: gelir vergisi terkin edilmez, damga vergisi kesilir, 5746 SGK desteği uygulanmaz. Kanun bunu açıkça yazar. Aynı aydaki normal ücretin teşviki ise etkilenmez. Sonuçta Ar-Ge personelinin fazla mesaisi işverene standart bir çalışanınki kadar pahalıya gelir. ## Kanundaki kural 5746 sayılı Kanun'un 3. maddesinin ikinci fıkrası ve 4691 sayılı Kanun'un geçici 2. maddesi aynı cümleyi taşır: > Haftalık kırk beş saatin üzerindeki ve ek çalışma sürelerine ilişkin ücretler bu teşvikten faydalanamaz. Hemen öncesindeki cümle kapsama girenleri sayar: > Hak kazanılmış hafta tatili ve yıllık ücretli izin süreleri ile 17/3/1981 tarihli ve 2429 sayılı Ulusal Bayram ve > Genel Tatiller Hakkında Kanunda belirtilen tatil günlerine isabet eden ücretler de bu teşvik kapsamındadır. | Ödeme | Ar-Ge teşviki | |---|---| | Aylık ücret (Ar-Ge günlerine düşen) | Var | | Hafta tatili, yıllık izin, genel tatil günlerinin ücreti | Var | | Haftalık 45 saati aşan çalışmanın (fazla mesai) ücreti | Yok | | Ek çalışma sürelerinin ücreti | Yok | ## Hangi teşvik nasıl etkilenir? | Teşvik | Fazla mesai ücretinde | |---|---| | Gelir vergisi terkini | Uygulanmaz; mesainin vergisi vergi dairesine ödenir | | Damga vergisi istisnası | Uygulanmaz; mesaiden binde 7,59 damga vergisi kesilir | | 5746 SGK desteği | Uygulanmaz; destek yalnız Ar-Ge ücretine | | 5510 prim indirimi | Uygulanır (Ar-Ge'ye özgü bir indirim değildir) | ## Örnek: 10 saat fazla mesai Ocak 2026, brüt ücreti 100.000 TL olan lisans mezunu (%80) bir 5746 personeli, tam Ar-Ge ayı. Saatlik ücret 100.000 / 225 = 444,44 TL, fazla mesai saat ücreti %50 zamla 666,67 TL; 10 saatlik mesai brütü **6.666,67 TL**. | | Mesaisiz | 10 saat mesaili | Fark | |---|---:|---:|---:| | Brüt (maaş + mesai) | 100.000,00 | 106.666,67 | 6.666,67 | | Kesilen gelir vergisi | 8.538,68 | 9.388,68 | 850,00 | | Gelir vergisi terkini | 6.830,94 | 6.830,94 | 0,00 | | Kesilen damga vergisi | 0,00 | 50,60 | 50,60 | | SGK teşviki (5510 + 5746) | 11.875,00 | 12.008,33 | 133,33 | | Çalışanın neti | 76.461,33 | 81.227,39 | 4.766,06 | | İşveren maliyeti | 105.044,06 | 113.160,73 | 8.116,67 | Mesainin 850 TL'lik gelir vergisi terkin edilmez; 50,60 TL damga vergisi kesilir; SGK teşvikindeki 133,33 TL'lik artış yalnız 5510 indirimidir (6.666,67 × %2). Maaşın terkini (6.830,94 TL) ve damga istisnası (508,30 TL) olduğu gibi kalır. ## Standart çalışanla aynı maliyet Aynı ücret ve aynı 10 saat mesai standart bir çalışanda da işverene **8.116,67 TL** ek maliyet çıkarır (121.750,00 TL'den 129.866,67 TL'ye). Çünkü mesai ücreti iki durumda da aynı vergiyi ve primi taşır. Ar-Ge teşviki yalnız normal ücretin maliyetini düşürür; mesaili saatlerde bu avantaj yoktur. Ar-Ge ekiplerinde iş yükünü fazla mesaiyle değil, normal çalışma süresi içinde planlamak bu yüzden teşvik açısından da daha verimlidir. ## Bordroda dikkat edilecekler - **Mesaiyi ayrı kalemde gösterin.** Fazla mesai ücretini maaştan ayrı bir bordro kalemi olarak yazın; teşvik hesabı ancak böyle ayrışır. - **Saatleri kaydedin.** Haftalık 45 saati aşan saatleri puantajda tutun; denkleştirme uygulanıyorsa dönem sonunda hesaplayın. - **Tatil ücretlerini karıştırmayın.** Hafta tatili, yıllık izin ve genel tatil günlerinin ücreti teşvik kapsamındadır; bunları mesai kalemine yazmayın. Fazla çalışma ücretinin genel kuralları [fazla mesai yazımızda](/blog/fazla-calisma-ucreti-ve-270-saat-siniri). ## Sık sorulan sorular **Ar-Ge personelinin fazla mesaisine terkin uygulanır mı?** Hayır. Haftalık 45 saati aşan çalışmaların ücreti teşvikten yararlanamaz; vergisi terkin edilmez. **Fazla mesai ücretinden damga vergisi kesilir mi?** Evet. Mesai Ar-Ge teşviki kapsamında olmadığı için damga istisnası da uygulanmaz. **Fazla mesai maaşın teşvikini bozar mı?** Hayır. Normal ücretin terkini, damga istisnası ve SGK desteği aynen kalır. **Ar-Ge personelinin hafta tatili ücreti teşvikten yararlanır mı?** Evet. Hak kazanılmış hafta tatili, yıllık izin ve genel tatil günlerine düşen ücretler kanunda açıkça kapsamdadır. ## Hesaplayın [Detaylı Maliyet](/ozellikler/detayli-maliyet) ekranında fazla mesaiyi saat olarak girdiğinizde Ar-Ge personelinde mesai kalemi teşviksiz, maaş teşvikli hesaplanır. ## Kaynaklar 1. 5746 sayılı Kanun, madde 3/2 ve 3/4 — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=5746&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 2. 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu, geçici madde 2 — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4691&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 3. 4857 sayılı İş Kanunu, madde 41 (Fazla çalışma) — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4857&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 --- Kaynak: Uzman Bordro (uzmanbordro.com). Bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı kaynak Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemelerdir.