# Ar-Ge Bordrosunda Sık Yapılan 10 Hata ve Doğru Hesap Adres: https://www.uzmanbordro.com/blog/ar-ge-bordrosunda-sik-yapilan-hatalar Kategori: Ar-Ge ve Teknokent · Yayın: 2026-11-06 · Güncelleme: 2026-11-06 > İstisnadan önce terkin, kısmi ayda ters sıra, teknokentte %80, mesaiye teşvik, prime SGK desteği: Ar-Ge bordrosunun 10 sık hatası ve rakamlı doğrusu. ## Kısaca - Terkin, asgari ücret istisnası düşüldükten sonra kalan vergiden hesaplanır; istisnadan önceki vergiden hesaplamak brüt 100.000 TL'de ayda 3.369,06 TL fazla terkin demektir. - Kısmi Ar-Ge ayında önce vergi Ar-Ge gününe oranlanır, istisna sonra düşülür; sıra ters kurulursa 15 günlük ayda 1.684,53 TL fazla terkin çıkar. - Teknokentte terkin %100'dür; %80 uygulamak brüt 100.000 TL'de yılda 36.003,76 TL eksik terkin demektir. - Fazla mesai hiçbir Ar-Ge teşvikinden yararlanmaz; prim ve ikramiye terkine girer ama 5746 SGK desteğine girmez; işsizlik primi desteğe hiç girmez. - Fazla terkin edilen vergi incelemede gecikme faizi ve vergi ziyaı cezasıyla birlikte istenir; eksik terkin ise işverenin kaybıdır. Ar-Ge bordrosundaki hatalar iki yönlüdür. **Fazla terkin** vergi dairesine eksik ödenmiş vergidir; incelemede gecikme faizi ve vergi ziyaı cezasıyla birlikte istenir. **Eksik terkin** ise kanunun işverene tanıdığı tasarrufun kullanılmamasıdır. Aşağıdaki on hata en sık görülenlerdir. Örneklerin tamamı Ocak 2026 içindir. Aksi yazılmadıkça personel 5746 kapsamında, lisans mezunu (terkin %80), brüt 100.000 TL'dir. Rakamlar Uzman Bordro hesap motorundan alınmıştır. ## 1. Terkini asgari ücret istisnasından önceki vergiden hesaplamak Terkin, hesaplanan vergiden **asgari ücret istisnası düşüldükten sonra kalan** vergi üzerinden yapılır. | | Tutar | |---|---:| | Doğru: (12.750,00 − 4.211,33) × %80 | 6.830,94 | | Yanlış: 12.750,00 × %80 | 10.200,00 | | **Fazla terkin (aylık)** | **3.369,06** | ## 2. Kısmi Ar-Ge ayında istisnayı da oranlamak Personel ayın bir kısmında Ar-Ge dışı işte çalıştıysa önce vergi Ar-Ge gününe oranlanır, istisna **sonra ve tam tutarıyla** düşülür. | Ar-Ge günü | Doğru sıra | Ters sıra | Fazla terkin | |---|---:|---:|---:| | 20 / 30 | 3.430,94 | 4.553,96 | 1.123,02 | | 15 / 30 | 1.730,94 | 3.415,47 | 1.684,53 | | 10 / 30 | 30,94 | 2.276,98 | 2.246,04 | Tam Ar-Ge ayında iki sıra aynı sonucu verdiği için hata ancak kısmi aylarda görünür. Ayrıntı [kısmi Ar-Ge ayı yazımızda](/blog/kismi-ar-ge-ayi-terkin-hesabi). ## 3. Teknokent personeline eğitim oranı uygulamak 4691 sayılı Kanun'da eğitim ayrımı yoktur; istisnadan sonra kalan verginin **tamamı** terkin edilir. %80 uygulanırsa Ocak'ta 8.538,68 TL yerine 6.830,94 TL terkin edilir: ayda 1.707,74 TL, yılda **36.003,76 TL eksik terkin**. Ayrıntı [teknokent bordrosu yazımızda](/blog/teknokent-personeli-bordrosu-4691). ## 4. Eğitim bilgisini güncellememek Terkin oranı personelin eğitim durumuna bağlıdır. Personel yüksek lisansını tamamlayıp oranı %90'a çıktığında kart güncellenmezse Ocak'ta 853,87 TL, yıl boyunca **18.001,88 TL eksik terkin** olur. Oranların kimlere uygulandığı [terkin oranı yazımızda](/blog/ar-ge-terkin-orani-egitim-durumu). ## 5. Fazla mesaiyi teşvike katmak Kanun açıktır: haftalık 45 saati aşan çalışmaların ve ek çalışma sürelerinin ücreti teşvikten yararlanamaz. 10 saatlik fazla mesainin brütü 6.666,67 TL'dir; teşvike katılırsa: | Kalem | Yanlış hesapta | |---|---:| | Mesainin vergisinden terkin (850,00 × %80) | 680,00 fazla terkin | | Mesainin damga vergisi | 50,60 eksik kesinti | | Mesaiye 5746 SGK desteği (6.666,67 × %9,875) | 658,33 fazla destek | Mesai bordroda ayrı kalemde gösterilmeli ve teşviksiz hesaplanmalıdır. Ayrıntı [fazla mesai yazımızda](/blog/ar-ge-personeli-fazla-mesai). ## 6. Prim ve ikramiyede iki yönlü hata Prim ve ikramiye Gelir Vergisi Kanunu'na göre ücrettir: terkine ve damga istisnasına **girer**. 5746 SGK desteği ise yalnız ücrete bağlı olduğundan prime **uygulanmaz**. 20.000 TL primde: - Prim terkinden çıkarılırsa 2.040 TL eksik terkin olur, 151,80 TL damga vergisi gereksiz kesilir. - Prime 5746 desteği uygulanırsa 1.975 TL fazla destek alınır (20.000 × %9,875). Ayrıntı [prim ve ikramiye yazımızda](/blog/ar-ge-prim-ikramiye-tesvik). ## 7. İşsizlik sigortası primini desteğe katmak 5746 desteği SGK işveren hissesinin yarısıdır; işveren işsizlik primi (%2) desteğe girmez ve tam ödenir. Desteğe katılırsa brüt 100.000 TL'de ayda **1.000 TL fazla destek** alınır (100.000 × %2 × %50). ## 8. Net anlaşmada damga istisnasını unutmak Net ücretle anlaşılan Ar-Ge personelinde damga vergisi kesilmediği için gereken brüt daha düşüktür. Net 75.000 TL'de doğru Ocak brütü 97.977,40 TL'dir; standart çalışan gibi hesaplanırsa 98.666,93 TL çıkar ve ayda **689,53 TL fazla brüt** ödenir. Ayrıntı [netten brüte Ar-Ge yazımızda](/blog/ar-ge-personeli-net-maas-netten-brute). ## 9. 40 kat sınırını atlamak 1 Ağustos 2025'ten beri terkin ve damga istisnası, ücretin brüt asgari ücretin 40 katını aşmayan kısmıyla sınırlıdır: 2026'da aylık 1.321.200 TL. Bu tutarın üstündeki ücretlerde sınır uygulanmazsa fazla terkin doğar. Ayrıntı [40 kat sınırı yazımızda](/blog/ar-ge-tesvik-40-kat-siniri). ## 10. Destek personeli sınırını izlememek Teşviklerden yararlanan destek personelinin tam zaman eşdeğeri, Ar-Ge merkezinde tam zamanlı Ar-Ge ya da tasarım personelinin **%10'unu** geçemez. Teknokentte de sınır %10'dur; toplam personeli 15'e kadar olan firmalarda %20'dir. Sınırın üstündeki destek personeli teşviksiz bordrolanır. Ayrıntı [Ar-Ge merkezi mi, teknokent mi yazımızda](/blog/ar-ge-merkezi-mi-teknokent-mi). ## Kontrol listesi - **Personel kartı:** çalışan türü (5746 / 4691), eğitim durumu ve görev (Ar-Ge, tasarım, destek) güncel mi? - **Puantaj:** her ayın Ar-Ge günü, Ar-Ge dışı günler ve fazla mesai saatleri ayrı tutuluyor mu? - **Kalemler:** maaş, prim, ikramiye ve fazla mesai ayrı bordro kalemlerinde mi? - **Sıra:** terkin istisnadan sonra, kısmi ayda oranlamadan sonra mı hesaplanıyor? - **Sınırlar:** 40 kat ve destek personeli oranı izleniyor mu? ## Sık sorulan sorular **Ar-Ge bordrosunda en sık yapılan hata nedir?** Terkinin, asgari ücret istisnası düşülmeden önceki vergiden hesaplanması ve kısmi Ar-Ge aylarında istisnanın da Ar-Ge gününe oranlanması. İkisi de fazla terkin doğurur. **Fazla terkin edilen verginin sonucu ne olur?** Fazla terkin, vergi dairesine eksik ödenmiş vergidir. İncelemede eksik vergi gecikme faizi ve vergi ziyaı cezasıyla birlikte istenir. **Ar-Ge personelinin fazla mesaisine terkin uygulanır mı?** Hayır. Haftalık 45 saati aşan çalışmaların ücreti teşviklerin hiçbirinden yararlanamaz. **Prime 5746 SGK desteği uygulanır mı?** Hayır. Prim ve ikramiye terkine ve damga istisnasına girer, SGK desteğine girmez. ## Hesaplayın [Detaylı Maliyet](/ozellikler/detayli-maliyet) ekranı Ar-Ge gününü, eğitim oranını, 40 kat sınırını ve ek ödemelerin teşvik kurallarını ay ay uygular; kendi bordronuzu bu hesapla karşılaştırabilirsiniz. ## Kaynaklar 1. 5746 sayılı Kanun, madde 3 ve madde 4/2 — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=5746&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 2. 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu, geçici madde 2 — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4691&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5 3. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu, madde 23/18 (asgari ücret istisnası) ve madde 61 (ücretin tanımı) — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=193&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=4 4. 213 sayılı Vergi Usul Kanunu, madde 112 (gecikme faizi) ve madde 344 (vergi ziyaı cezası) — https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=213&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=4 --- Kaynak: Uzman Bordro (uzmanbordro.com). Bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı kaynak Resmî Gazete'de yayımlanan düzenlemelerdir.